Boeken
Ge wint geen oorlog zonder verzet (Epo)
Op een dag doen twee jonge mannen in het concentratiekamp van Buchenwald elkaar een plechtige belofte: ‘Als gij het niet haalt en ik wel, dan zorg ik voor uw gezin.’ De eerste heet Gustaaf, is houtgraveerder, zondags muzikant en partizaan. De tweede is spoorman Raymond, opgepakt door de nazi’s als gijzelaar na een aanslag op een VNV’er in zijn dorp. En dan is er nog Raymonds vrouw Rosa. Na zijn arrestatie blijft ze overeind in een dorp dat haar de rug toekeert, zonder inkomen en met de zorg voor Marcel, hun zoon.
Sommige verhalen moeten opgeschreven worden. ‘Ge wint geen oorlog zonder verzet’ is zo’n verhaal. De auteur is
de dochter van Marcel, de kleindochter van Rosa en Raymond en… de stiefkleindochter van Gustaaf. In deze knap opgebouwde thriller laat ze de kleine oorlogen van de vier door elkaar vloeien. Over Breendonk, Buchenwald en Dora. Maar ook over het dagdagelijkse leven in een dorp onder de Duitse bezetter. En over de liefde.
Dagboek 1933 (Houtekiet)
Op 30 januari 1933 werd Hitler met de hulp van rechts-conservatieve politici rijkskanselier van Duitsland. Ze dachten hem onder controle te kunnen houden, maar, gesteund door het geweld van SA-knokploegen, draaide Hitler in enkele maanden de democratie de nek om. De Duitsers koesterden de illusie dat vrijheid voorgoed verworven was, maar al snel werden politieke partijen en vakbonden verboden, kranten gecensureerd, opposanten en Joden opgesloten in concentratiekampen. Ook vandaag komt het gevaar van extreemrechts terug. Er zijn veel overeenkomsten tussen hedendaagse extreemrechtse partijen en politici en de gebeurtenissen in de jaren dertig. Zoals hun aanvallen op de rechterlijke macht, hun kritiek op de media, hun voorstellen om medeburgers te verklikken, hun afkeer voor vreemdelingen, hun apocalyptische idee van een Omvolking, hun latente antisemitisme, hun afwijzing van internationale instellingen en verdragen, hun kritiek op de democratie en hun geflirt met autoritaire leiders. ‘Dagboek 1933 ‘laat in alle scherpte zien dat wat in nazi-Duitsland in nauwelijks één jaar tijd gebeurde, morgen weer kan plaatsvinden als extreemrechts aan de macht komt. Ook bij ons kan die nachtmerrie opnieuw werkelijkheid worden.
Niet alles maar veel begint bij luisteren (Mammoet)
‘Marginale driehoek’, ‘wingewest voor extreemrechts’, ‘culturele pechstrook tegen de taalgrens’. Voor wie er niet woont, is het simpel om de Denderstreek te borstelen. Maar hoe zien de bewoners haar eigenlijk zelf? Auteur Dominique Willaert wandelde vier maanden rond in Ninove, Aalst, Denderleeuw, Zottegem, Herzele en andere Zuid-Oost-Vlaamse vlekken. Het leverde een parelsnoer van verhalen op. Over de teloorgang van de fabrieken, de afbraak van sociale huisvesting en de tijd dat de volkshuizen draaiden als een tierelier. Maar ook over een voormalig Kamerlid dat ’s ochtends vroeg naar het OCMW tuft en zijn koffer vult met het beste vlees van de voedselbank (‘zelf gehoord van mijn loodgieter!’), Facebookposts die viraal gaan en het Vlaams Huis in Ninove. En ten slotte ook over de vraag hoe om te gaan met groepen die Vlaams Belang stemmen. Spoiler alert: de auteur roept op in dialoog te gaan.
Met foto’s van Yasmine Besseghir
De strijd langs lijn 53 (Het groot Ongelijk)
Iedereen waarschuwen voor de gevaren van discriminatie, onverdraagzaamheid, extreem nationalisme en fascisme was Peter Pauwels zijn levensmissie. Was. Want helaas overleed deze strijder op – jawel — 8 mei van het jaar 2022. Danny Carleer beloofde zijn veel te jong gestorven vriend om zijn nobele taak verder te zetten. Met de Peter Pauwels Campagne gaf hij daarvoor op 19 maart 2022 het startschot. Hij organiseerde o.a. bezoeken aan Kazerne Dossin, het fort van Breendonk, het Huis van het Belgisch-Franse verzet en leidde wandelingen in het zog van de oorlogsgeschiedenis van o.a. Brussel, Sint-Joris Winge en Leuven.
De oorlogsgeschiedenis van de gemeenten met een station op lijn 53 tussen Leuven en Mechelen heeft Danny geïnspireerd voor ‘De strijd langs lijn 53.’ Het boek belicht de vele kleine en grote verzetsacties tijdens WO II in deze streek. ‘De strijd langs lijn 53’ is meer dan een naslagwerk; het is ook een wandel-en fietsgids. De zeven stations tussen Leuven en Mechelen zijn niet alleen de leidraad doorheen het boek, ze vormen ook een wandel- en fietstraject.
Samuels dochter
(Borgerhoff & Lamberigts)
Ingrid groeit op als nakomertje in een traditioneel katholiek gezin. Denkt ze. Tot ze beseft dat haar familie in niets lijkt op die van haar klasgenootjes. Dat heeft alles te maken met haar vader, Samuel, die niet alleen veel ouder is, maar rond wie een waas van geheimzinnigheid hangt. Langzaam sijpelt het besef door dat haar vader een zwaar oorlogsverleden meedraagt. Veel vragen blijven echter onbeantwoord. Pas vele jaren later, na de dood van haar ouders, gaat Ingrid op onderzoek uit. Hoe meer ze het verleden ontrafelt, hoe meer ze geconfronteerd wordt met haar eigen identiteit. Wat ze over haar familiegeschiedenis ontdekt, tart elke verbeelding.
Wiens Belang? (Epo)
Op alle vlakken stapelen de problemen zich op: werk, woning, pensioen, school, klimaat, oorlog, migraties. Mensen voelen zich buitenspel gezet, zijn boos op de politiek, die niet snapt waar zij van wakker liggen. Politici als Tom Van Grieken, en Wilders, Meloni, Le Pen en Orbán in het buitenland, proberen er munt uit te slaan. Maar in wiens belang? Wie wint en wie verliest als zij het voor het zeggen hebben? Marijke Persoone zocht het uit.
Ellen De Soete getuigt over het verzet van haar moeder tegen de nazibezetting en hoe zij de fakkel van haar overnam. Opdat haat en uitsluiting niet het laatste woord zouden krijgen.
‘Wiens Belang?’ is een stut en steun voor gesprekken in de buurt, op de werkvloer, in de school, in je vereniging.
Met een voorwoord van Fikry El Azzouzi